تبلیغات
پایگاه اطلاع رسانی مهدی ما - اسرار نماز به قلم مبارك عالم ربانى مرحوم حاج شیخ حسنعلى اصفهانی
[ ]
 
 
اسرار نماز به قلم مبارك عالم ربانى مرحوم حاج شیخ حسنعلى اصفهانی
نظرات

بارى اى عزیز! اسرار نماز آنگاه حاصل شود كه شش چیز حاصل باشد:

اول : حضور دل ، یعنى : دل را به هنگام نماز، به هیچ چیز جز پروردگار جلت عظمته تعلق نباشد.

دوم : فهم كردن معانى قرائت و ذكر و تسبیح نماز، به طورى كه دل در فهم آن الفاظ، مطابق زبان باشد.

سوم : تعظیم ، یعنى ، در آن حالت ، عظمت معبود و جلال و جبروتش در خاطر نمازگزار باشد.

چهارم : هیبت ، یعنى : از غایت عظمت پروردگار، خوف بر دلش هجوم آرد كه مبادا در این عبادت تقصیرى باشد.

پنجم : امید كه مقام كرم وجود خداوند اكرم الاكرمین بر او معلوم باشد، كه از نهایت مرحمت ، او را محروم و بى نصیب نخواهد فرمود و گناهانش را خواهد بخشید.

ششم : شرم ، یعنى : خود و عبادت خود را كوچكتر از آن بداند كه شایسته درگاه باشد وعبادت خود را در نهایت شرمسارى و بندگى را با سرافكندگى ، به انجام رساند.

همچنانكه براى انجام هر كارى ، اسباب و لوازم خوب و مناسب ، سبب پیشرفت آن و به نتیجه مطلوب رسیدن است ، در این مقام نیز باید ادعیه و اخبارى كه در نماز وارد است مد نظر آورد كه یكى از آنها حدیثى است كه درباره نماز اول وقت است .

در روایت آمده است كه اختبروا شیعتى بخصلتین ، فان كانتا فیهم فهم شیعتى حقا؛ محافظتهم لاوقات الصلوة و مواساتهم فى المال مع اخوانهم المؤمنین ، وان لم یكونا فیهم ، فاعزب ثم اعزب ثم اعزب با دو خصلت زیر، شیعیان مرا باز شناسید. اگر این دو خصلت در ایشان بودت شیعه واقعى هستند یكى از آن دو، رعایت اوقات نماز است به این معنى كه : نماز را در اول وقت آن ، بجاى آورند. دیگر آنكه در ثروت و مال خود، با برادران ایمانى به مواسات رفتار نمایند لیكن اگر از این دو خصلت ، عارى و بى بهره باشند، از آنان ، سخت برحذر باش واز ایشان دورى گزین ، دورى گزین و دروى گزین .

و در حدیث دیگر آمده است كه : ان الصلوة اذا ارتفعت فى وقتها، رجعت الیب صاحبها و هى بیضاء مشرقة و تقول : حفظتنى حفظك الله ، و اذا ارتفعت فى غیر وقتها و بغیر حدودها، رجعت الى صاحبها و هى سودآء مظلمة تقول : ضیعتنى ضیعك الله


نماز، چون در وقت آن گزارده شود، سپید و درخشان نزد، صاحب خود باز مى گردد و مى گوید: همان طور كه مرا رعایت كردى ، خداوند تو را مورد رعایت و حفظ خویش قرار دهد. لیكن اگر نماز، در غیر وقت آن گزارده شود و رعایت حدود آن نشود، سیاه و ظلمانى نزد صاحب خود مى آید و مى گوید: همان گونه كه مرا ضایع ساختى خدایت ضایع و تباه سازد. حال ببین این نمازى كه ما، چشم شفاعت به آن داریم چگونه به ما نفرین مى كند ویل لمن كان شفعائه خصمائه واى به حال كسى كه شفیعان او، دشمنانش باشند.

در هر حال ، باید كه توفیق و تا توفیق و مرحمد ذات احدیت كرد كه اوست ولى توفیق و تا توفیق و مرحمت ذات احدیت نباشد هیچ كس را شایستگى انجام عبادتى ، حاصل نخواهد گردید.

امیرالمؤمنین (علیه السلام ) فرمودند: دوازده آیه از تورات را برگزیده و آن را از عبرى به عربى ترجمه كرده و روزى سه نوبت در آن ها تاءمل مى كنم یكى از آن دوازده آیه این است : یابن ادم ان قمت بین یدى ، فقم كما یقوم العبد الذلیل بین یدى ملك جلیل و كن كانك ترانى فان لم ترانى فانى اراك اى فرزند آدم ، چنان در برابر من به نماز و نیاز پرداز كه بنده اى بى مقدار در برابر پادشاهى عظیم الشاءن به پاى مى ایستد به هنگام نماز چنان باش كه مرا در برابر خود مى بینى اگر تو مرا نتوانى دید، من تو را مى بینم و به كار و رفتار تو، واقف و آگاهم .

به عنوان مثال ، وقتى جماعتى در محضر سلطان حضور مى یابد، آنهایى كه چشم دارند وقتى سلطان مى آید او را مشاهده مى كنند و به لوازم ادب رفتار مى كنند و آنهایى كه نابینا هستند و سلطان را نمى بینند وقتى به آنها گفته مى شود كه سلطان آمده است ، اگر چه سلطان را نمى بینند اما مؤدب و با خضوع مى ایستند.

از پیامبر اكرم (صلى الله علیه وآله ) منقول است كه : چون بنده به نماز ایستد و به چیزى جز معبود جل جلاله توجه كند، خداوند فرماید: بنده من به چه مى اندیشى ، مگر از من مهربانتر و بزرگوارتر سراغ دارى ؟ و اگر بار دیگر توجه خود به جایى معطوف دارد، فرماید: بنده من آن كیست كه از من بهتر یافته و به او توجه كرده اى ؟ و چون بار سوم ، به غیر خداوند متعال توجه كند، حق تعالى او را از رحمت خود، دور و مهجور سازد و آن نماز، به فضاحت تمام به او گوید: فضحك الله فى الملاء الاعلى ، كما فضحتنى على رؤ وس الاشهاد خداوند تو را در برابر فرشتگان عالم بالا، رسوا و مفتضح سازد، همان گونه كه مرا نزد همگان ، رسوا و مفتضح نمودى .

اى عزیز! این نماز نهایت ارتفاع سیر هر سالك و رهرو است كه بلاواسطه با خداوند خطاب مى كند و جمله مباركه ایاك نعبد و ایاك نستعین را در هر نماز تكرار مى كند. اینك ملتفت باش كه در این مقام غافل نباشى و حواس و اندیشه خویش را، تنها به سوى او دارى .

در حدیث است كه حضرت امام جعفر بن محمد الصادق (علیه السلام ) وقتى در نماز به آیه شریفه بالا رسید، آنقدر مكرر فرمود كه از خود بى خود شد و بر زمین افتاد و چون به حالت عادى باز آمد از خود بى خود شد و بر زمین افتاد و چون به حالت عادى باز آمد، سبب آن وضع را پرسیدند فرمود: لازال اكررها حتى سمعت من قائلها آنقدر آن آیه را تكرار كردم تا آن را از گوینده حقیقى آن ، باز شنیدم و ذوق این سماع و لذت این استماع ، مرا از هوش بر دو بى خود از خویشتنم ساخت .

مولانا جلال الدین رومى فرماید:

چون پرى غالب شود بر آدمى

گم شود از مرد، وصف مردمى

هرچه او گوید، پرى گفته شود

زین سرى نه ، زان سرى گفته شود

چون پرى را این دم و قانون بود

كردگار آن پرى را چون بود

پس خداوند پرى و آدمى

از پرى ، كى باشدش آخر كمى

اگر حدیث العبودیة جوهرة ، كنهها الربوبیة را شنیده باشى ، پس ‍ بدان كه عبادت آب حیات است و اگر روح انسان از این چشمه ، نوش كرد، نعمت دنیا و عقبى را فراموش كرد.

از خدا نعمت جنت طلبد زاهد و ما

به خدا، گر ز خدا غیر خدامى طلبیم

هركسى را به تو گر هست به نوعى طلبى

ما به هر نوع كه هست ، از تو، تو را مى طلبیم

آرى به قول شاعر مرا دلى است كه از یار، یار مى طلبد حضرت سید الشهدا ارواحنا له الفداء مى فرماید: مافقد من وجدك ، و ما وجد من فقدك آن كس كه تو را یافت ، هرچه را از دست داده و آنكس كه تو را از دست داده چه بدست آورده است ؟

مرا غرض ز نماز آن بود كه یك ساعت

غم فراق تو را با تو زار بگزارم

وگرنه این چه نمازى بود كه من بى تو

نشسته روى به محراب و دل به بازارم

بسیار نیكو است كه قبل از مشغول شدن به نماز این دعا كه از اساتید و بزرگان شنیده شده است ، خوانده شود رب اعوذ بك من همزات الشیاطین ، و اعوذ بك رب ان یحضرون رب اساءلك حولا من حولك ، و قوه من قوتك ، و تاءییدا من تاءییدك ، حتى لا ارى غیرك ، و لااشاهد سواك خدایا! پناه مى برم به تو از عیبجوئیهاى شیطان و پناه مى برم به تو از حضور شیطان در نمازم . خدایا! سؤ ال مى كنم از تو انتقالى از انتقالات تو را كه به وسیله آن ، از خیالات فاسده را كه به وسیله آن نماز را به جاى آورم ، زیرا كه به قوه خود نمى توانم ، و سوال مى كنم از تو توفیقى از توفیقهایت را كه به واسطه آن ، در نماز غیر تو و انوار جمال و جلال تو را مشاهده نكنم ، یعنى : ریا و نظر به مخلوق نباشد.

جابر بن عبدالله انصارى ، رحمة الله علیه روایت كرده است كه : در خدمت مولا امیرالمؤمنین على (علیه السلام ) بودم حضرت كسى را مشاهده كرد كه سرگرم نماز است به وى فرمود: اى مرد، آیا از تاءویل نماز با خبرى ؟ عرضه داشت : مگر نماز به جز آنكه عبادت خداوند است ، تاءویلى دارد؟ امام فرمود: ارى و الذى بعث محمدا (صلى الله علیه وآله ) بالنبوة ، ما بعث الله نبیه بامر من الامور، الا وله مشابه و تاءویل و تنزیل و كل ذلك یدل على التعبد فقال له : علمنى ماهو یامولاى فقال : تاءویل تكبیرتك الاولى الى احرامك ان تخطر فى نفسك اذا قلت الله اكبر من ان یوصف بقیام او قعود، و فى الثانیة ان یوصف بحركة او جمود و فى الثالثة ، ان یوصف بجسم او بشبه او یقاس بقیاس و تخطر فى الرابعة ان تحله الاعراض ‍ او تؤ لمه الامراض و تخطر فى الخامسة ان یوصف بجوهر او عرض او یحل فیه شى ء و تخطر فى السادسة ان یجوز علیه مایجوز على المحدثین من الزوال و الانتقال و التغیر من حال الى حال ، و تخطر فى السابعة ، ان لاتحله الحواس الخمس ثم ، تاءویل مد عنقك ثم تاءویل رفع راسك من الركوع اذا قلت : سمع الله لمن حمده الحمدلله رب العالمین تاءویله الذى اخرجنى من العدم الى الوجود و تاءویل السجدة الاولى ان تخطر فى نفسك و انت ساجد منهاخلقتنى و رفع راسك تاءویله و منها اخرجتنى والسجدة الثانیة و فیها تعیدنى ، و رفع راسك ، یخطر بقلبك و منها یخرجنى تارة اخرى و تاءویل قعودك عن جانبك الایسر ورفع رجلك الیمنى ، و طرحها على الیسرى ، یخطر بقلبك اللهم انى اقمت الحق و امت الباطل ، و تاءویل تشهدك تجدید الایمان ، ومعاودة الاسلام ، و الاقرار بالبعث بعد الموت و تاءویل قرائة التحیات تمجید الرب سبحانه و تعظیمه عماقال الظالمون ونعته الملحدون و تاءویل قولك السلام علیكم و رحمة الله وبركاته تحرم عن الله سبحانه ، فمعناها: هذه امان لك من عذاب یوم القیامة ثم قال امیرالمومنین (علیه السلام ): من لم یعلم تاءویل صلوته هكذا فهى خداج.

آرى به خداوند سوگند كه محمد (صلى الله علیه وآله ) را چخلعت پیامبرى در پوشانید كه هیچ امرى را به پیامبر خود فرمان نداده است مگر آنكه ، عمل را مشابهى و تنزیلى و تاءویلى است كه در هر كدام ، دلالتى است بر عبادت حق متعال مرد از تاءویل نماز پرسش نمود امام فرمود: اما تاءویل تكبیرات هفتگانه كه در آغاز هر نماز مى گویى آن است كه : چون الله اكبر نخستین را بر زبان آوردى ، در دل خطور داده و اعتراف كره اى كه خداوند، والاتر از آن است كه به قیام و قعود توصیف گردد و در تكبیر دوم خداى را برتر از توصیف به حركت و سكون و در تكبیر دوم ، خدا را برتر از توصیف به حركت و سكون دانسته اى و در سومین تكبیر او را از توصیف به جسم بودن و شبیه داشتن و یا آنكه به چیزى مقایسه گردیدن ، بالاتر شناخته اى و در چهارمین از آن كه اعراض به حق تعالى عارض شود و یا آن كه امراض ‍ رنجوریش دهد و در پنجمین از آنكه جوهر و یا عرض باشد یا آن كه چیزى در او حلول كند. و در ششمین ، از آنكه حالت زوال و نیستى یا انتقال و دگرگونى كه بر موجودات حادث ، عارض مى شود و بالاخره در تكبیر هفتم او را از آنكه حواس پنجگانه را در ذات مقدسش راهى باشد، برتر و بالاتر خوانده اى پس از آن فرمود: تاءویل گردن كشیده تو به هنگام ركوع نماز، آن است كه به زبان دل مى گویى : خداوندا! به تو ایمان دارم ، گرچه گردنم را به تیغ جدا كنند، و تاءویل سر برداشتن از ركوع و فتن ذكر سمع الله لمن حمده آنكه خداوند را سپاس كه از عدم به وجودم آورده است . و تاءویل نخستین آنكه در قلب خود خطور دهى كه : خداوندا مرا از این خاك آفریده اى و در سر برداشتن از سجده در دل خود گویى : پروردگارا مرا از این خاك بیرون كشیده اى و در سجده دوم گویى : مرا در این خاك ، باز خواهى گردانید و در سربرداشتن از دومین سجده گویى : خداوندگارا، تو مرا دوباره از این خاك بیرون خواهى كشید و اما تاءویل آن كه به هنگام نشستن به جانب چپ نشسته و پاى راست را بر پاى چپ خود قرار دهى ، آن است كه در باطن خود مى گویى خدایا، حق را زنده و باطل را مى میرانم و تاءویل تشهد، همانا تجدید ایمان و اظهار مكرر اعتقاد به اسلام و تسلیم در برابر امر حق متعال و اقرار به بعث پس از مرگ است و تاءویل تحیات عبارت از اذعان به مجد و عظمت پروردگار سبحان و تعظیم و تكریم و تنزیه وجود اقدس او است ، از آنچه سمتكاران گفته اند و ملحدان و كافران درباره او توصیف كرده اند.

و تاءویل جمله السلام علیكم و رحمة الله و بركاته ترحم از سوى خداوند پاك و در حقیقت امان نمازگزار است از آتش دوزخ و عذاب روز واپسین پس از آن امام (علیه السلام ) فرمود: هر آنكس كه بدینگونه تاءویل نماز خویش نداد، عملش ناقص و ناتمام خواهد بود.

اهل دلى گفته است :

این پیشنمازیم ، نه از روى ریاست

حق مى داند كه از ریا مستثنى است

این یك خوشم آمده كه در وقت نماز

پشتم به خلایق است و رویم به خداست

در روایت آمده است كه امام جعفر صادق (علیه السلام ) فرمود: قال الله عز و جل فى بعض ما اوحى : انما قبل الصلوة ممن یتواضع لعظمتى ویكف نفسه من الشهوات من اجلى ، و یقطع نهاره بذكرى ، و لایتعظم على خلقى و یطعم الجائع ، و یكسوالعارى ، و یرحم المصاب و یواسى الغریب ، فذلك یشرق نوره مثل الشمس اجعل له فى الظلمة نورا و فى الجهالة علما (حلما) اكلاه ، بعزتى و استحفظه ملائكتى ، یدعونى فالبیه ، ویساءلنى فاعطیه فمثل ذلك العبد عندى كمثل جنات الفردوس لایسبق اثمارها و لایتغیر عن حالها.

خداوند متعال ، در وحى خود فرمود: نماز كسى را خواهم پذیرفت كه در برابر عظمت من ، متواضع و فروتن باشد و براى رضاى من از تمایلات و شوات خود صرفنظر كند؛ روزها را در یاد من به سر آورد، و بر خلق بزرگى نفروشد و گرسنگان را خوراك و برهنگان را جامه بخشد و با مصیبت دیدگان به مهربانى رفتار كند و غریبان را با مواسات و الطاف خود، دلخوش سازد چنین بنده را پرتوى از نور خواهد بود كه چونان خورشید مى تابد براى او نورى مقرر خواهم داشت كه ظلمات او را روشنى بخشد و علم و حلمى كه جهالت را از او مرتفع سازد خود از او حمایت مى كنم و فرشتگان را محافظ و نگهبان او قرار خواهم داد دعایش را اجابت و خواسته اش را برآورده خواهم كرد مثل این چندین بنده نزد من ، مثل باغستانهاى بهشت است كه میوه اش را نارسى و یا فساد و تباهى نخواهد رسید.

روایت شده است كه سلوا الله حوائجكم السنیة فى صلواة الصبح حاجات مهم خود را در نماز صبح از خداوند مساءلت كنید.

اى عزیز! بدان كه اطباء جسمانى معجونى ساخته اند و اسم آن را تریاق كبیر و حافظ الصحة گزارده اند، و اگر كسى آن تریاق را در ایام طاعون و وبا بخورد، وبا و طاعون به او اثر نمى كند، و اگر افعى او را بگزد زهرش در او اثر ندارد اما باید دانست كه اثر این تریاق تا وقتى كه زهر به قلب آدمى نرسیده باشد ولى اگر به قلب رسیده باشد این تریاق بى فایده است و شخص به هلاكت مى رسد همچنین طبیب آسمانى معجون براى روح آدمى ساخته است به نام نماز، كه حكم همان معجون جسمانى را دارد اگر كسى ، از ابتدا نمازگزار باشد، وساوس شیطانى در او اثر نمى كند و اگر مبتلاى به وساوس شد؛ در حالى كه هنوز سیاهى ، تمام قلب را نگرفته است نماز موجب رفع مهالك مى شود اما اگر قلب بكلى خراب شد و مشمول آیه كریمه ختم الله على قلوبهم گردید یعنى : خداوند مهر بر دلهاى آنان زد دیگر بر آن نماز، اثرى مترتب نمى گردد. ثم كان عاقبة الذین اساءوا السواى ان كذبوا بایات الله ، سوره روم آیه 10 سپس پایان كار كسانى كه مرتكب زشتى شدند، این بود كه آیات و نشانه هاى خداوند را تكذیب كردند


مرتبط با:
دوشنبه 7 مرداد 1392ساعت : 02:40 ب.ظ| نویسنده : سجاد ضیایی
می توانید دیدگاه خود را بنویسید
How much can you grow from stretching? سه شنبه 10 مرداد 1396 07:38 ب.ظ
I am sure this piece of writing has touched all the internet users, its really really good article
on building up new website.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
آخرین مطالب
درباره ما
بسم الله الرحمن الحیم
این وبلاگ شامل موضوعات مذهبی ،فرهنگی و هنری، نماز ، دعاها، وبه خصوصی قرآن و .... میباشد و از علاقه مندان به قرآن به همکاری در این وب سایت دعوت میگردد .



مدیر وب سایت : سجاد ضیایی
نظر سنجی
نذر من برای سلامتی حجه بن الحسن




لینک دوستان
آرشیو مطالب
نویسندگان
برچسب ها
پیوندهای روزانه
دیگر موارد
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :